--- title: "Spedytor a przewoźnik: czym się różnią | RNJ Transport" description: "Kim jest spedytor i czym różni się od przewoźnika: zasady CMR i litewskiego Kodeksu cywilnego, odpowiedzialność za ładunek i kogo wybrać. Z listą pytań." url: https://rnjtransport.lt/pl/poradnik/spedytor-a-przewoznik/ language: pl --- # Spedytor a przewoźnik: kim jest spedytor i kto odpowiada za ładunek Opracowanie - [Nerijus Daujotas](https://rnjtransport.lt/pl/o-nas/) Dyrektor RNJ Transport - Vytas Dargis Konsultant Zaktualizowano 19 października 2026 Czas czytania: 9 min RNJ Transport działa głównie jako spedytor, a własnymi ciężarówkami przewozi ładunki także jako przewoźnik. Przewoźnik ma ciężarówkę i wiezie Państwa ładunek. Spedytor organizuje przewóz i zleca go przewoźnikowi. Giełda transportowa publikuje ładunki i wolne ciężarówki. Na Litwie spedytor co do zasady odpowiada wobec Państwa także wtedy, gdy ładunek wiezie inny przewoźnik. - Przewoźnik przewozi ładunki za wynagrodzeniem własnymi ciężarówkami. Na przewozy międzynarodowe potrzebuje licencji wspólnotowej (art. 3 rozporządzenia (WE) nr 1072/2009). - Litewski Kodeks cywilny (art. 6.824) definiuje spedycję jako organizowanie przewozu ładunków. Spedytor robi to dla zleceniodawcy, we własnym imieniu albo w imieniu zleceniodawcy. - Spedytor może powierzyć pracę innym firmom, jeśli umowa nie stanowi inaczej. Wobec zleceniodawcy za wykonanie umowy i tak odpowiada sam (art. 6.828 litewskiego Kodeksu cywilnego). - Według art. 3 Konwencji CMR przewoźnik odpowiada za osoby, którymi posługuje się przy przewozie, także za innych przewoźników, jak za własne działania. - Litewska Administracja Bezpieczeństwa Transportu (LTSA) podaje, że spedycja na Litwie nie wymaga licencji. Licencja jest potrzebna do przewozu ładunków drogą za wynagrodzeniem. Zespół transportowy, Kłajpeda Telefon odbiera osoba z naszego biura w Kłajpedzie. [Zapytaj o cenę](https://rnjtransport.lt/pl/poradnik/spedytor-a-przewoznik/#callback) [ +370 698 38573 ](tel:+37069838573) [WhatsApp](https://wa.me/37069838573) Pon.–pt. 08:00–17:00 czasu litewskiego ## Spedytor i przewoźnik: porównanie Przewoźnik ma ciężarówki i wiezie Państwa ładunek. Spedytor organizuje przewóz i zleca go przewoźnikowi albo wiezie ładunek własnymi ciężarówkami. Obie role podlegają innym zasadom. Różnią się licencją, tym, kto sprawdza ciężarówkę, i tym, kto odpowiada wobec Państwa za ładunek. Tabela pokazuje ogólną sytuację na Litwie, bo RNJ Transport jest firmą litewską. Giełda transportowa to trzecia możliwość. To internetowy rynek, na którym firmy publikują ładunki i wolne ciężarówki. Gdy zamawiają Państwo ciężarówkę na giełdzie, ustalają Państwo przewóz z przewoźnikiem sami. RNJ Transport także szuka na giełdach transportowych dodatkowych ciężarówek. Każdego przewoźnika sprawdzamy przed przewozem. __Przewoźnik i spedytor: ogólna sytuacja na Litwie__ | Pytanie | Przewoźnik | Spedytor | | ------------------------------------------ | -------------------------------------------------- | --------------------------------------------------------------------------------- | | Co robi | Wiezie Państwa ładunek własnymi ciężarówkami | Organizuje przewóz i zamawia ciężarówkę albo wiezie ładunek własnymi ciężarówkami | | Główne zasady dla ładunku międzynarodowego | Konwencja CMR | Umowa spedycji i art. 6.824–6.829 litewskiego Kodeksu cywilnego | | Licencja | Licencja wspólnotowa na przewozy międzynarodowe | Na Litwie spedycja nie wymaga licencji | | Państwa umowa jest zawarta z | Przewoźnikiem | Spedytorem | | Kto sprawdza przewoźnika | Państwo | Spedytor | | Gdy wiezie inny przewoźnik | Przewoźnik odpowiada za niego (CMR, art. 3) | Spedytor i tak odpowiada wobec Państwa (art. 6.828 litewskiego Kodeksu cywilnego) | | RNJ Transport | Tak: ciężarówki 2 MAN TGX, głównie Litwa i Szwecja | Tak: sprawdzeni przewoźnicy partnerscy na innych trasach | ## Spedytor według prawa litewskiego Spedycję reguluje rozdział XLI litewskiego Kodeksu cywilnego, art. 6.824–6.829\. Według art. 6.824 spedycja to organizowanie przewozu ładunków oraz związane z nim czynności przewidziane w umowie. Spedytor pracuje za wynagrodzeniem i na koszt zleceniodawcy. Umowę przewozu może zawrzeć we własnym imieniu albo w imieniu zleceniodawcy. Na Litwie spedycja nie wymaga licencji. Litewska Administracja Bezpieczeństwa Transportu (LTSA) podaje, że działalność spedycyjna nie jest licencjonowana. Umowę spedycji uważa się za zawartą, gdy spedytor potwierdzi otrzymane zlecenie (art. 6.824). Umowę zawiera się na piśmie albo przez złożenie zlecenia określonymi środkami łączności, na przykład e-mailem (art. 6.825). Te same zasady obowiązują, gdy obowiązki spedytora wykonuje na podstawie umowy przewoźnik. Według art. 6.824 umowa spedycji może obejmować obowiązki wymienione poniżej. - Zorganizowanie przewozu środkiem transportu i trasą wybraną przez spedytora lub zleceniodawcę - Zawarcie umowy przewozu i innych umów we własnym imieniu lub w imieniu zleceniodawcy - Zapewnienie wysyłki, załadunku i rozładunku ładunku - Dodatkowe usługi wskazane w umowie, na przykład sprawdzenie ilości i stanu ładunku, zapłata opłat lub składowanie ładunku ## Odpowiedzialność za ładunek Przewoźnik co do zasady odpowiada za utratę lub uszkodzenie ładunku oraz za opóźnienie w dostawie (art. 17 Konwencji CMR). Odpowiedzialność trwa od przyjęcia ładunku do jego wydania. Spedytor odpowiada wobec Państwa na zasadach określonych w umowie (art. 6.826 litewskiego Kodeksu cywilnego). Gdy ładunek wiezie inny przewoźnik, spedytor i tak odpowiada wobec Państwa za wykonanie umowy (art. 6.828). Jeden ładunek Kto odpowiada za Państwa ładunek w jednym przewozie Ładunek zlecony spedytorowi, który przekazuje przewóz przewoźnikowi partnerskiemu. Ogólna sytuacja według prawa litewskiego i CMR. 1. Państwo składają zlecenie Umowę spedycji uważa się za zawartą, gdy spedytor potwierdzi zlecenie (art. 6.824 litewskiego Kodeksu cywilnego). 2. Spedytor zamawia przewoźnika Spedytor i tak odpowiada wobec Państwa za wykonanie umowy (art. 6.828 litewskiego Kodeksu cywilnego). 3. Przewoźnik ładuje towar Od przyjęcia ładunku przewoźnik odpowiada za utratę, uszkodzenie i opóźnienie (CMR, art. 17). 4. Ładunek w drodze Przewoźnik odpowiada za swoich kierowców i innych przewoźników, którymi się posługuje (CMR, art. 3). 5. Dostawa Odpowiedzialność przewoźnika za ładunek według CMR kończy się z chwilą wydania ładunku (art. 17). To ogólna sytuacja. Szczegóły zależą od Państwa umowy, dlatego warto ją przeczytać przed załadunkiem. Kodeks cywilny Republiki Litewskiej, art. 6.824–6.828; Konwencja CMR, art. 3 i 17\. Sprawdzono 19 października 2026 r. Zasady tworzą łańcuch. Przewoźnik odpowiada za swoich pracowników i innych przewoźników, którymi się posługuje, jak za własne działania (art. 3 Konwencji CMR). Czasem ładunek na podstawie jednej umowy i jednego listu przewozowego CMR wiezie kolejno kilku przewoźników. Wtedy każdy z nich odpowiada za cały przewóz (art. 34). Postanowienie umowy, które odbiega od zasad CMR, co do zasady jest nieważne (art. 41). Spedytor może wykazać, że umowę naruszył przewoźnik. Wtedy spedytor odpowiada wobec Państwa na tych samych zasadach, na jakich przewoźnik odpowiada wobec spedytora (art. 6.826). W międzynarodowym przewozie drogowym są to zwykle zasady CMR. Za utratę lub uszkodzenie CMR ogranicza odszkodowanie do 8,33 SDR za kilogram wagi brutto, czyli około 10 EUR (art. 23 Konwencji CMR). Opisujemy tu ogólną sytuację. Szczegóły zależą od Państwa umowy, dlatego warto ją przeczytać przed załadunkiem. Przy zleceniu prosimy podać wartość towaru, abyśmy jeszcze przed wyjazdem ciężarówki porozmawiali o ubezpieczeniu. ## Kiedy spedytor odpowiada jak przewoźnik Spedytor, który wiezie ładunek własnymi ciężarówkami, wykonuje w tym przewozie pracę przewoźnika. Sądy litewskie oceniają też, do czego spedytor zobowiązał się w umowie. Co do zasady spedytor, który zobowiązał się być przewoźnikiem, odpowiada wobec Państwa jak przewoźnik według CMR. Spedytor, który tylko organizuje przewóz, odpowiada na podstawie umowy spedycji. Odpowiedź zależy od umowy i okoliczności każdego ładunku. Przed zleceniem warto zapytać firmę, w jakiej roli działa. Potem należy sprawdzić punkty poniżej w potwierdzeniu zlecenia i w liście przewozowym CMR. List przewozowy musi zawierać nazwę i adres przewoźnika (art. 6 Konwencji CMR). Jeśli pojawi się roszczenie, warto poprosić prawnika od prawa transportowego o przeczytanie umowy. - Rola: czy potwierdzenie zlecenia nazywa firmę spedytorem, czy przewoźnikiem - Cena: jedna cena za cały przewóz czy opłata za jego zorganizowanie - List przewozowy CMR: która firma jest wpisana jako przewoźnik - Podwykonawcy: czy firma może przekazać przewóz innemu przewoźnikowi - Odpowiedzialność: jakie zasady i limity obowiązują, gdy ładunek zostanie utracony lub uszkodzony ## Spedytor czy przewoźnik: kiedy kogo wybrać Przewoźnika bezpośrednio warto wybrać, gdy jego ciężarówki jeżdżą Państwa trasą w Państwa terminach. Wtedy przewoźnika sprawdzają Państwo sami. Spedytora warto wybrać, gdy wysyłają Państwo ładunki na kilku trasach albo nie mają czasu sprawdzać przewoźników. Przy zleceniu przez spedytora na każdej trasie rozmawiają Państwo z jedną firmą. Przy drogim towarze warto przed załadunkiem rozważyć ubezpieczenie, niezależnie od tego, kogo Państwo wybiorą. RNJ Transport działa głównie jako spedytor. Nasze własne ciężarówki 2 MAN TGX wożą ładunki całopojazdowe (FTL), głównie między Litwą a Szwecją. Na naszych pozostałych trasach jeżdżą sprawdzeni przewoźnicy partnerscy. To trasy z Holandii i Belgii na Litwę i Łotwę, między Litwą a Norwegią oraz między Niemcami a krajami bałtyckimi. Każdego przewoźnika partnerskiego sprawdzamy przed każdym przewozem. W obu przypadkach mają Państwo jedną osobę kontaktową dla ładunku i otrzymują jedną fakturę od RNJ Transport. Mamy licencję wspólnotową LIC-008592-EBKR, ważną do 19 lipca 2031\. Po dostawie otrzymują Państwo kopię podpisanego listu przewozowego CMR. ## Pytania przed zleceniem przewozu Te pytania warto zadać przed pierwszym przewozem, niezależnie od tego, czy zlecają Państwo spedytorowi, czy przewoźnikowi. Odpowiedzi warto mieć na piśmie, w potwierdzeniu zlecenia lub w ogólnych warunkach. __Przed zleceniem: pytania o rolę i odpowiedzialność__ | Pytanie | Dlaczego to ważne | Gdzie znaleźć odpowiedź | | ------------------------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------------------------------------------------------ | ---------------------------------------------------------- | | Czy przy tym ładunku działają Państwo jako spedytor, czy jako przewoźnik? | Od roli zależy, które zasady obowiązują w pierwszej kolejności | Potwierdzenie zlecenia | | Która firma przewiezie ładunek? | Wiedzą Państwo, kto odbierze ładunek przy załadunku | Potwierdzenie zlecenia i dane ciężarówki przed załadunkiem | | Czy ten przewoźnik ma licencję wspólnotową? | Jest potrzebna do międzynarodowego przewozu za wynagrodzeniem (rozporządzenie (WE) nr 1072/2009) | Uwierzytelniony wypis z licencji jest w każdej ciężarówce | | Która firma jest wpisana w liście przewozowym CMR jako przewoźnik? | List przewozowy potwierdza umowę przewozu (art. 4 Konwencji CMR) | List przewozowy CMR | | Czy mogą Państwo przekazać przewóz innemu przewoźnikowi? | Spedytor i tak odpowiada wobec Państwa (art. 6.828 litewskiego Kodeksu cywilnego) | Potwierdzenie zlecenia lub ogólne warunki | | Czy cena dotyczy całego przewozu, czy usługi spedycyjnej? | Cena pomaga ocenić, czy firma zobowiązała się przewieźć ładunek, czy zorganizować przewóz | Pozycja ceny w ofercie | ## Najczęściej zadawane pytania 1. Kim jest spedytor i czym różni się od przewoźnika? Spedytor organizuje przewóz ładunku i zleca go przewoźnikowi albo wiezie ładunek własnymi ciężarówkami. Przewoźnik ma ciężarówki i wiezie Państwa ładunek. Pracę spedytora na Litwie regulują art. 6.824–6.829 litewskiego Kodeksu cywilnego. Przewoźnik potrzebuje licencji wspólnotowej na przewozy międzynarodowe, a spedycja na Litwie nie wymaga licencji. RNJ Transport działa głównie jako spedytor, a własnymi ciężarówkami przewozi ładunki także jako przewoźnik. 2. Czy spedytor odpowiada za utracony lub uszkodzony ładunek? Zwykle tak, na zasadach określonych w umowie. Według litewskiego Kodeksu cywilnego spedytor odpowiada wobec zleceniodawcy także wtedy, gdy ładunek wiezie inny przewoźnik (art. 6.828). Jeśli szkodę wyrządził przewoźnik, odpowiedzialność spedytora co do zasady ustala się według zasad przewoźnika, często według CMR z limitem 8,33 SDR za kilogram. Szczegóły warto sprawdzić w swojej umowie. 3. Czy spedytor może być też przewoźnikiem? Tak. Spedytor, który wiezie ładunek własnymi ciężarówkami, wykonuje w tych przewozach pracę przewoźnika. Spedytor, który zobowiązał się być przewoźnikiem, co do zasady odpowiada wobec Państwa jak przewoźnik według CMR. RNJ Transport działa głównie jako spedytor, a nasze własne ciężarówki 2 MAN TGX wożą ładunki całopojazdowe, głównie między Litwą a Szwecją. 4. Czy przewoźnik potrzebuje licencji? W większości przypadków tak, gdy przewozi ładunki drogą za wynagrodzeniem. Na przewozy międzynarodowe w UE potrzebna jest licencja wspólnotowa według rozporządzenia (WE) nr 1072/2009\. Wydaje ją organ kraju siedziby przewoźnika na okres do 10 lat. Uwierzytelniony wypis z licencji musi być w każdej ciężarówce. Sama działalność spedycyjna na Litwie licencji nie wymaga. 5. Kiedy zostaje zawarta umowa spedycji? Gdy spedytor potwierdzi otrzymane zlecenie. Tak stanowi art. 6.824 litewskiego Kodeksu cywilnego. Umowę zawiera się na piśmie albo przez złożenie zlecenia określonymi środkami łączności, na przykład e-mailem (art. 6.825). Zleceniodawca musi przekazać spedytorowi potrzebne informacje o ładunku i warunkach jego przewozu (art. 6.827). 6. Co znaczą słowa speditör, speditør i expediteur? To szwedzkie, norweskie i niderlandzkie określenia spedytora. Po litewsku spedytor to ekspeditorius. W każdym z tych języków słowo oznacza firmę, która organizuje przewóz dla zleceniodawcy i zamawia przewoźnika. Przy pracy z partnerami w Szwecji, Norwegii czy Holandii warto zapytać, w jakiej roli firma działa przy Państwa ładunku. ## Źródła (5) 1. [Lietuvos Respublikos civilinis kodeksas, Šeštoji knyga, XLI skyrius „Krovinių ekspedicija“, 6.824–6.829 straipsniai, Lietuvos Respublikos Seimas](https://www.lrs.lt/docs2/OGKHBOLX.DOC) 2. [Convention on the Contract for the International Carriage of Goods by Road (CMR), Geneva, 19 May 1956, and Protocol of 5 July 1978\. English text in the International Carriage of Goods by Road Act, 1990, Schedule (Ireland)](https://www.irishstatutebook.ie/1990/en/act/pub/0013/sched.html) 3. [Rozporządzenie (WE) nr 1072/2009 dotyczące wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych, tekst skonsolidowany z 21 lutego 2022 r.](https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2009/1072/2022-02-21/pol) 4. [DUK: Ar reikalinga licencija ekspedijavimo veiklai?, Lietuvos transporto saugos administracija](https://ltsa.lrv.lt/lt/duk/) 5. [Tarptautinio krovinių vežimo keliais sutarties konvencijos (CMR) 1, 2 ir 29 straipsnių aiškinimas teismų praktikoje, Teisės mokslo pavasaris 2023, Vilniaus universitetas](https://epublications.vu.lt/object/elaba:184820093/184820093.pdf) Te źródła sprawdziliśmy 19 października 2026. ## Prosimy zapytać, kto przewiezie Państwa ładunek Prosimy wpisać trasę, datę i wielkość ładunku w formularzu wyceny. Oddzwonimy. Mogą Państwo też zadzwonić do nas w godzinach pracy. Powiemy, czy pojedzie nasza ciężarówka, czy sprawdzony przewoźnik partnerski. [ +370 698 38573 ](tel:+37069838573) Telefon odbiera osoba z naszego biura w Kłajpedzie. Pon.–pt. 08:00–17:00 czasu litewskiego - [WhatsApp](https://wa.me/37069838573) - [info@rnjtransport.lt](mailto:info@rnjtransport.lt) ### Zapytaj o cenę Prosimy zostawić trasę i numer telefonu. Oddzwonimy i omówimy cenę. --- RNJ Transport (UAB "RNJ Transport", company code 305801389), Šilutės pl. 105A, LT-95112 Klaipėda, Lithuania. Phone: +370 698 38573. Email: info@rnjtransport.lt. Company summary for AI assistants: https://rnjtransport.lt/llms.txt. All pages: https://rnjtransport.lt/sitemap.xml.